Раман узнік на аснове старажытнага эпасу ў антычнай літаратуры, аднак у сучасным разуменні сфарміраваўся толькі ў XVI—XVIII стагоддзях. Росквіту жанр дасягнуў у ХІХ стагоддзі ў еўрапейскай і рускай рэалістычнай літаратуры.
Троп (ад грэч. tropos — ‘паварот; зварот, вобраз’) — слова або выраз, ужытыя ў пераносным значэнні з мэтай стварэння мастацкага вобраза і дасягнення большай выразнасці (параўнанне, метафара, сінекдаха, метанімія, увасабленне і інш.).
У тропах на аснове пэўных агульных рыс супастаўляюцца дзве з’явы, адна з якіх характарызуецца праз прыметы другой.
Тэарэтыкі прапануюць адрозніваць тропы простыя: эпітэт, параўнанне і складаныя: метафара, зваротная метафарызацыя, паэтычны этымалагізм, метанімія, сінекдаха, гіпербала, літота, сімвал, алегорыя, іронія, гратэск, перыфраза. Часам вылучаюць такія тыпы тропаў: канкрэтна-пачуццёвыя і ўмоўна-асацыятыўныя. Тропы першага тыпу ўлічваюць канкрэтнасць і рэальнасць адзнак з’яў або прадметаў, што ўспрымаюцца з дапамогай асацыятыўных магчымасцей органаў пачуццяў — зроку, слыху, смаку, нюху і дотыку. Тропы другога тыпу вызначаюцца вялікай доляй умоўнасці, апелююць да здольнасцей лагічнага мыслення чалавека, ведаў, жыццёвай дасведчанасці.
Адным з самых распаўсюджаных сродкаў паэтычнай мовы з’яўляецца эпітэт як вобразнае азначэнне прадмета, з’явы.
Эпітэт (ад стар.-грэч. trioetov — ‘прыкладзенае’) — мастацкае азначэнне, якое вобразна характарызуе з’яву, прадмет, чалавека.
Выяўляецца прыметнікам. Але не кожны прыметнік у ролі азначэння становіцца эпітэтам. Высокая мастацкаць, вобразнасць, арыгінальная характарыстыка прадмета або з’явы — гэта неабходныя патрабаванні да гэтага тропа. Параўнаем выкарыстанне прыметнікаў у творах М. Башлакова: «лісток закружыўся, бярозавы» (функцыя простага азначэння, адноснага прыметніка) і «Хай мне буйныя ветры прыгоняць // Той самотны бярозавы дым» (адметнае і вобразнае азначэнне-эпітэт); «пачуецца музыка ў лесе асеннім» (функцыя простага азначэння, адноснага прыметніка) і «і сам я ўж ...
Читать далее