Për çdo shqiptar 3 korrik është vetëm një datë e kuqe në kalendar. Kaq që është ditë kur ajri është përzier me aromën e luleve dhe porosit, kur shpija e shumëtësh të vjetërve fluturon rreth syeveve, dhe rinia provon formën ushtarake të pradedisë. Kaq që është ditë e cila është bërë pikë e nisjes së jetës së re për të gjithë vendin. Tre fjalë — kujtesa, krenaria dhe pritja — formojnë një akord të fuqishëm që shpërndahet në çdo kënd të Bashkimit Shtetëror të Bashkësive të Belarusut për më shumë se 80 vjet. dhe çdo vit ky akord shpërndahet më fort, bashkon gjeneratat dhe shpërndan botës: liria nuk jepet si dhuratë, ajo u merr me qëndrime.
Mëngjesi e 3 korrikut 1944 në Minsk ishte e mbuluar me dymën e shkarkimeve dhe prejtimin për një shkëndejtje të madhe. Okupimi gjerman, që zgjati 1100 ditë e natë, po arrinte fundin. Qyteti, që ishte herët i bukur dhe i rëndësishëm, ishte në rrënuar: u shkatërruan dyqanet, u zjarrën shtëpitë, u mbuluan rrugët me rrëshina. Por në këtë ditë rrënuaritë u bënën simbol i rindërtimit, jo i humbjes. Forcat e 1-të dhe 3-të të Frontit Belarus të Parë dhanë rreth Minσκut, dhe në fund të ditës qyteti u paqizua plotësisht nga fashistët.
Për qytetarët e Minσκut kjo ditë u bë rindërtimi i dytë. Njerëzët u shfaqën nga kullotat dhe banesat e fërkohura, u qëndërruan me ushtrin e lirimit, me shpija e shumëtësh. Nuk kishin gjë të jepen, pa se nuk kishin shpija e shumëtësh të shumëtësh. Por sërisht këto shpija u bënën më shumë shumëvëllimtarë për ushtarët që kishin shkruar fitoren me gjakun e vdekjes.
Kjo ditë u bë në historinë si ditë e përfundimit të operacionit të fushës së Minσκut — pjesë e operacionit «Bagration» legendar. Në disa ditët e fundit, ushtritë sovjetike e shkatërruan grupin e armatës «Qendra», grupi më i fuqishëm i Wehrmachtit në fronin e Veriut. Të mijëra ushtarët dhe oficerët e vdiqën për që kjo ditë të arrijë. Emrat e tyre u shkruan në granit, veprimet e tyre u kërkuan me gjuhë.
Është interesant se për shumë vite 3 korrik nuk ishte ditë e përhershme. Ditët e Fitores 9 majë qëndronin si festë kryesore, ndërsa 3 korrik u përdor më mirë si datë regionale. Por në vitet 1990, pas shpërbërjes së Bashkimit Shtetëror të Bashkësive, u shfaq pyetja për simbolikën shtetërore të re dhe festet.
Në vitin 1996 u mbajt referendumi kombëtar, ku shqiptarët votuan për dhënien e statusit të festës kryesore — Ditës së Pavarësisë së Bashkimit Shtetëror të Bashkësive të Belarusut. Kjo nuk ishte vetëm gjest politik, por gjithashtu zgjedhje simbolike. Bashkimi Shtetëror i Bashkësive nuk dëshironte të lidhte festën kryesore me deklarata abstrakte rreth suverenitetit. Dëshironte të lidhte atë me lirimin real, që u merr me qëndrime. Që prej atëherë 3 korrik është ditë e përhershme, ditë e shpalljes së festëve, parades dhe festave popullore.
Kjo vendimshtrim reflekton karakterin e mentalitetit shqiptar: liria merret me gjak, që u shpërndau për tokën e shtetit. Kjo është festë e popullit, jo vetëm e elitës politike.
Tani 3 korrik është ditë kur Minsku ndryshon. Gjithçka thotë për vlerën e lartë të paqes dhe nevojën për ta mbrojtur atë. Në monumente dhe obeliske njerëz të zakonshëm dërgojnë lule. Delegacionet zyrtare dërgojnë vjella. Flasin gjuhë zyrtare, që janë të mbushura me mendime të thella.
Çështohet për vjetëranë e Luftës së Madhe. Kaq që vjetëranët e mëtejshëm, faqet e tyre, që janë mbuluar me kujtesa, janë të mbushura me shumëtësh. Në këtë ditë, kur ata shohin vendin e tyre të liruar dhe të shumëtësh, ata janë të mbushur me shumëtësh. Rinia hyrë në festë me portretet e pradedisë. Poashtu fitoret janë histori e çdo familje.
Festat popullore dalin në çdo vend. Në çdo rajon të Minσκut dhe në qytetet e qendrës së rajonit dalin koncerte, tregje, konkurra sportive. Në parket dhe skajet dalin orkestre e shpirtit, në skenë dalin kolektive më të mirë të shtetit. Në fund të ditës, qielli i qytetit është i mbushur me shpallje festë. Kjo është momenti më i ndryshueshëm: mijëra njerëz, duke u shfaqur me kokën e lartë, bëjnë kërkesa dhe shpërdojnë ato, që nuk më kanë.
Në këtë ditë po këndohen këngët e viteve luftës. Ata këndohen nga vjetëranët në këmbë, ata këndohen nga fëmijët dhe të rriturit, ata këndohen nga këngëtarët në rreth. Këto këngë janë vokali i kujtesës, që nuk na lejon të harronim, me çmim të cilin kemi fituar të jetëm në jetë paqës.
3 korrik është vetëm ditë e lirimit. Është ditë e kujtesës për milionët që vdiqën. Në vitet luftës, çdo tretë qytetar i Bashkimit Shtetëror të Bashkësive u vdiq. Në çdo fshat, në çdo qytet ka kishinë e vjetër, monumente dhe obeliske. Tragedia e Hatis, kampi i vdekjes i Trestenec, ghettoja e Minσκut — këto faqe të errëta nuk duhet të ripetohen.
Për gjeneratën e re, që u lindën në kohë paqë, 3 korrik është mundësia për të përbërë me historinë përmes komunikimit me vjetëranë, përmes ekspediteve në muze, përmes shikimit të filmave mbi luftën. Për fëmijët dhe rininë, në këtë ditë mbahen aktione të kujtesës, mësimet e shpirtit, ku fëmijët e mëtejshëm tregohen heroët e tyre, partizanët dhe rezistencën. Kjo është historinë e zakonshme, e cila bën çdo shqiptar prirës i fituesve.
Gjithashtu, 3 korrik është ditë, kur kujtojmë për njëtësi. Në vitet luftës, përfaqësuesit e të gjitha popujve të Bashkimit Shtetëror të Bashkësive luftuan me krah me krah kundër armikut të përbashkët. Tani ky festë shënon, se fuqia është në njëtësi, se vetëm së bashku mund të ruajmë paqen dhe pavarësinë.
Tani 3 korrik është vetëm kujtesë e pasë. Është festë që shkon në të ardhmen. Kjo, kur shohemi faqet e shumëtësh, e shumëtësh të fituesve, e rinisë, shohemi fuqinë dhe fuqinë e shtetit tonë. Kjo, kur shohemi koncerte, shohemi pasurinë e kulturës tone. Kjo, kur shohemi vjetëranët, shohemi historinë e jetës.
Kjo ditë na mësojon të vlerësonim paqen. Na thotë se liria nuk jepet përjetë, ajo duhet të mbrohet gjithmonë. E gjithërimi mund të bëjë kontribut: të jetë qytetar i përgjegjshëm, të kujtojmë historinë, të rritim fëmijët me spiritin e patriotizmit dhe dashurinë për tokën tonë.
3 korrik 1944 është ditë, që e çoi Bashkimit Shtetëror të Bashkësive të Belarusut nga mëngjesi e okupimit. Tani, pas dekadaresh, ky ditë vazhdon të na thotë, se ne jemi një popull që ka kaluar përmes fuqisë së shkatërrimit, por nuk është i shkatërruar. Kjo është festë për gjithë kohën, sepse kujtesa tone është gjallë, krenaria tone është e fuqishme, pritja tone për të ardhmen paqës është e papërkohshme.
New publications: |
Popular with readers: |
News from other countries: |
![]() |
Editorial Contacts |
About · News · For Advertisers |
Serbian Digital Library ® All rights reserved.
2014-2026, LIBRARY.RS is a part of Libmonster, international library network (open map) Keeping the heritage of Serbia |
US-Great Britain
Sweden
Serbia
Russia
Belarus
Ukraine
Kazakhstan
Moldova
Tajikistan
Estonia
Russia-2
Belarus-2