Refuzi i njohur i punëtari: si që të mbyllësh të shpërngjes dhe të fillosh të jesh jetë

Në jetën e çdo punëtari që punon shumë, gjithmonë e shkon një moment kur ai ndal dhe pyet veten: «Për çëndër këtë e bëj?». Ky pyetës nuk është i papërgjegjshëm. Ai lind jo prej lazënie, jo prej krizës së mesmjatës. Ai lind prej përsëritur mështetësie, prej një boshie që nuk plotësohet me arritje, prej një shqetësimi se jeta kalon më tej. Atëherë ndodhet një mirëqindje ose një katastrofë — në funksion të pikës së parë. Punëtari që vendos të refuzojë punën shumë nuk është një humbje, por rritje. Ai është më i vështirë se që duket dhe kërkon më shumë kujdes se tregtimi i karrerës.

Pse refuzi i njohur nuk është «të dhënë dorë jashtë»

Shumë herë shoqëria ndryshon refuzin e punëtari që punon shumë me lazënie, me fuqim ose me humbje. Por kjo nuk është e vërtetë. Refuzi i njohur është strategji. Kjo është njohja se e shumta e këmbës është deri te nje vend, se «projekti tjetër» nuk do ti bëj shumë më të kënaqur, se resurset e trupit nuk janë të pafundme. Kjo është një zgjedhje e matur, bazuar në ekspertizë dhe refleksion, jo në impuls.

Njeriu që refuzon njohur punën shumë nuk ndal të punojë. Ai ndal të jetë skllav i punës. Ai ndryshon mendimin: prej «duhet» në «duam». Prej «do të shpërngulloj, por do të bëj» në «do bëj, por do të ruaj veten». Kjo është kalimi prej numrit në cilësi, prej vlerës së jashtme në atë të brendshme.

Fushata e parë: pranimi se ka problemi

Për punëtari që punon shumë, pranimi se mendimi i tij për punë është i sëmurdur, është si për narkomanin që pranon përmirësimin. Kjo është e dhunshme, e shumti e shqetësuar dhe e frikshme. Sidoqoftë, punëtari që punon shumë është i mirëpërgjegjshëm. Ty e çon, e çon, e e lëngjon. Adtu, nuk e bën asgjë, por të thotë: «Nuk dëshiroj më këtë». Kjo mund t’i shkaktojë pakuptim, oshtim, gjithashtu edhe frikë për humbjen e statusit.

Por vetëm me këtë pranim, fillon liria. Kjo kërkon e drejtpërdrejtësi ndaj vetes: «Punoj jo sepse më intereson, por sepse më friksoj të ndaloj». «Më mbuloj kohën për t’u mbajtur mendjen». «Më shpërngulloj nga vetja e mi’. Kjo është e vështirë, por pa këtë hap, të gjitha hapat e mëtejshëm do jetë bosh.

Fushata e dytë: të nxjerrë përgjegjësi, prej çfarë e shpërngulloj

Punëtari që punon shumë shpesh është një formë shpërngulesi. Prej veshnjës, prej frikës së dështimit, prej relatavimeve të njerëzore të njerëzve, prej boshie ekzistenciale. Punëja bëhet «zatyçka» që nuk lejon të bëjë ndërhyrje me realitetin. Kur njeriu vendos të refuzojë punën shumë, duhet të jetë gati të bëjë ndërhyrje me atë prej çfarë e shpërngulloj.

Kjo është e frikshme. Më mund të gjeni se jetja e tuaj personale është e shkatërruar, se nuk ke miq, se nuk jeni i ditur se çfarë ju merr shumë, përveç punës. Por vetëm me këtë dhunë, do ti jeni i gati të fillosh të ndërtoi diçka të ri — të vërtetë, jo iluzor.

Fushata e tretë: të ripërcaktojë vlerat tuaja

Nëse refuzoni punën shumë, duhet t’ju përgjigjësh pyetjes: çfarë është e rëndësishme për ju? Nëse jo puna, atëherë çfarë? Familja? Sëmundja? Tërheqja? Trehëndresa? Kjo nuk është vetëm fjalë — kjo është kompassi i tuaj.

Ripërcaktimi i vlerave është një akt i vetëm, por proces. Do t’ju provoni, do t’ju gaboni, do t’ju kthehesh. Kjo është e zakonshme. Sidoqoftë, më tej nuk lejoni punën të jetë vetëm sensi i jetës së tuaj. Lejoni veten të keni disa bazë, dhe kjo gjë e bën atë më të qëndrueshme.

Fushata e katërtë: të mësojë të jesh jetë pa pranueshmëri të vazhdueshme

Punëtari që punon shumë shpesh është i përmirësuar nga vlerësimi jashtëm. Ai punon për përgjithësim, për pranim, për numrat në raportet. Refuzi i punës shumë është refuzi i kësaj burimeje të vlerësimit. Këtë do t’ju duhet t’ju mësoni t’u xhamëndeni veten, pa drejtorin, pa kolegët. Kjo është e vështirë, por kjo është baza e lirisë së brendshme.

Gjithashtu, mund t’ju shkenget se ju më pak vlerësohen në punë, se dikush i arrin më tej në karrerë. Por pyesni veten: je gjatështë për t’u paguar këtë çmim për qendrën e tuaj dhe sëmundjen? Dhe, më shumë se dëshiroj, do të jetë «po». Sidoqoftë, kurrë kariera nuk është e vlerësuar më shumë se jetja e humbur.

Fushata e të shtatë: të gjejë shumë gjëra jashtë punës

Nëse puna ishte burimi tuaj i vetëm i shumë gjëra, pasi refuzoni punën shumë, mund t’ju shkengete e bosh. Kjo është e zakonshme. Tani ju duhet të gjeni shumë gjëra jashtë punës: në hobby, në komunikim, në natyrë, në krijimtarë. Kjo është e vështirë, por kjo është e rëndësishme. Provo të kujtoj se çfarë ju merr shumë gjëra, kur ishte fëmijë. Çfarë ju merrte shumë gjëra, para se puna të jetë jetja tuaj? Gjithashtu, mund t’ju hapësh diçka të ri.

Fushata e shtatë: të pranojë njezi të papërfundt

Punëtari që punon shumë shpesh është i përmirësuar. Të gjitha duhet të jetë ideale, tjetër është humbje. Refuzi i punës shumë është refuzi i këtij përmirësimi. Ju lejoni veten të bëjë gabime, të mos arrini, të mos dieni. Ju lejoni veten të jeni njeri, jo mašinë. Kjo e lirizon.

Përfundim

Refuzi i njohur i punëtari që punon shumë prej punës shumë është një rrugë që fillon me dhunë dhe mbaron me lirinë. Kjo nuk është lirimi i thellë, por proces i gjatë. Por çdo hap në këtë rrugë është hap drejt vetes së tuaj. Drejt jetës që ju e keni e ardhur, por e gjetë më vonë. Dhe, gjithashtu, më e rëndësishme mësimi i këtij rrugë është se ju mund të jeni i vlerësuar jo vetëm përmes punës. Që ju jeni të mirë më tepër. Vetëm ashtu. Pa datat e përfundimit, pa KPI, pa eure. Kjo është më e rëndësishme punë që keni kryer.

Permanent link to this publication: