Ditë e shenjtërit Nifor, patriarkut Konstantinopolit

13 qershor (sipas stilit te ri) Kisha Ortodokse shfaq mendimin e shenjtërit Nifor, patriarkut Konstantinopolit. Ky shenjt jetoi në shekujt VIII-XIX — në kohën e ikonоборësit, kur perandorët vizantinët distruhën shenjtët ikona, ndërsa besimtarët për besimtarët e tyre u dërguan në ekzil dhe u ekzekutuan. Nifor nuk ishte teolog profesionist, por u bë ishuri i besimit, mbrojtës i ikonave dhe autor i veprave te rëndësishme. Jeta e tij është shembull i këshilltës, mëdhenjës dhe se si një burr i qytetarit mund të bëhet shenjt. Tregojmë për të pa qenë agiografikisht.

Karriera në dhomën e shtetit dhe ngjitja në mongolikë

Shën Nifor u lind rreth vitit 758 në Konstantinopol në familjen e një funksionari. Ai vetë gjithashtu u shkollua për në shërbimin e shtetit, deri te postu i sekretari i perandorit (te Lëv IV). Ai ishte martuar. Por karriera e tij u përfundua kur perandori Lëv V Armënin u nis ikonоборësit (815). Nifor, megjithëse ishte burr i qytetarit, u përpoq kundër eresës. Ai u dërgua në ekzil në një manastir, ku ai priti post. Bashkëshortja, së shumti, ka vdekur. Në ekzil ai jetoi jetë strukturore, studioi teologjinë, shkroi traktate në mbrojtje të ikonografisë.

Patriarkëria dhe lufta për të vërtetën

Për shkak se Nifor nuk ishte klerik, beshtja e tij e thellë e edukimi i atraktuan rrethin e kishës. Në vitin 806 ai u zgjodh patriark Konstantinopolit (kjo ishte para ikonоборësit, te perandorit Nifor I Gjenike). Në këtë kohë ai u zëngarë me qëllim të drejtës, luftoi kundër eresës së fevat (mësimi se Perandori i Fejes u dëshmor). Por mëtrenjëse, mëtrenjëse, ai u mor me testimin më të rëndësishëm. Në vitin 815 perandori Lëv V u rikthye ikonоборësit. Nifor iu thirrë kumbët, u dërgua në ekzil në ishminën Prоконnis (Deti i Mramorit). Atje ai kaloi 13 vjet, deri te vdekja e tij në vitin 828.

Pasqyra teologjike

Veprat kryesore të Niforit: «Apologiëtiku» (mbrojtja e ikonave), «Rreth ikonave tre shpika», «Breviari» (historia botërore nga krijimi i botës deri te vitin 769, burim historik i vërtetë). Ai gjithashtu shkroi jetët e shenjtëve, himnet. Në veprat e tij Nifor i ndryshon me qëllim kultin (latraj — vetëm për Perandorin) dhe poqitjen (proskinëz — imazhet). Ai iu referohet atyre të atët të kishës (Vasili të Madh, Ioani Zlatoyst). Shtati i shtatë i Kumbët të Kishës (787) ka deklaruar ikonopojtjen si dogmë, por Nifor u detyrua të provojë këtë vërtetë para ikonoborëve. Veprat e tij u përdorën më vonë për përmirësimin e ikonopojtjes në vitin 843 (Të festuar i Fejes).

Ishtja e shenjtërit Nifor si ishuri i besimit dhe vdekja

Ekzili i shën Niforit ishte i vështirë: iu ndaluan librave, objektet shkrimtarë, vizitimet te familjarëve. Por ai nuk u dorëzua. Deri tek tani kanë ardhur letërat e tij te miqtëve dhe te ndjekësve, shkruar në gjethe dhe shirak (mungonte papiri). Në një nga letërat e tij ai shkruan: «Fshimisht shkruaj këtë, duke kërkuar që t’i mbrohet vërtetësia’. Ai vdiq në vitin 828, pa arritur te fitojë. Shtetërit e tij u transportuan te Konstantinopolit në vitin 846, pas përfundimit të rrëzimit të ikonoborësit. Tani ato shihen ne Kishën e Shënë Sofias te Stambollit (tani muze), por pjesë të shtetërit gjenden ne kisha të ndryshme.

Shënimi i shën Niforit në Rusi dhe në Perëndim

Shën Nifor shquhet veçanërisht ne Kishën Ortodokse. Shënimi i tij shfaqet gjithashtu ne 2 qershor (sipas stilit te vjetër). Ne Rusi u dedikojnë kisha (p.sh., ne Sankt Petersburg, ne Kazan). Ne traditën perëndimore (katolicizëm) shënimi i tij nuk është i kishës së përgjithshme, por ai është i shquar si ishuri i besimit. Emri Nifor shpesh jepet fëmijëve ne krishterim.

Këtë çfarë na mësohet shën Nifor sot

Ne shekullin XXI, kur besimi për herë të dytë është nën persekutime në disa shtete, shembulli i Niforit inspiron. Ai nuk ishte as asketik-ushtrues, as obollues i ashpër. Ai ishte njeri i veprës: funksionar i suksesshëm, pastër, pastaj ishuri i besimit. Ai nuk u frikësua te humbasë pozicionin e tij ose jetën. Letërat e tij ne ekzilin – shembull i qëndrueshmërisë. Është gjithashtu e rëndësishme se ai nuk u zëngarë vetë, por vazhdoi te teologojë, duke mbështetur tjerët. Për krishterinë moderne shën Nifor është shembull i këndejt që mund te bashkojë inteligjencën, besimin dhe pozicionin e qytetar, pa te dalë ne fanatizëm.

Ikonografia e shën Niforit

Ne ikonat shën Nifor shfaqet si burr i vjetër, me shirak patriarkal (sakkos, omofor), me Biblën ne dorë. Shpesh ai shkruhet me të tjerët të shquar të ikonopojtjes (p.sh., me Teodoren Studiten). zakonisht ne ikonë ai bën shenjën e mirënjohjes. Ditët e shënimit – 13 qershor, kohë kur ne pjesën e veriut e botës është verë, dhe kisha u shpikin me gjelbër.

Shën Nifor, patriarku i Konstantinopolit, nuk është figura më e famshme, por është një prej mëtrenjësve më të rëndësishme ne historinë e Kishës Ortodokse. Ai tregon se gjithashtu te burgut dhe te ekzilit mund te jetohet fitues. Veprat e tij ndihmuan kishën te mbrohet te vërtetësia. Ne ditën e shënimit e tij është e mirë te lexojë «Fjalë për ikonopojtjen’ ose te thotë te mendohet për këshilltështinë e atyre që nuk e prekën besimin.

Permanent link to this publication: